بدين ترتيب فيض ، خود به عدول از روش أصولي به مكتب اخبارى تصريح نموده است . 2 . در كتاب « الأصول الأصيلة » كه ده سال بعد ، آن را نگاشته است ، از مكتب أصولي فاصله گرفته ومطالب كتاب را كاملًا از « الفوائد المدنية » نقل مىكند . در عين حال از رعايت تعظيم وتكريم نسبت به علماء أصولي فاصله نگرفته است . 3 . كتاب « سفينة النجاة » را مىتوان أوج تفكر اخبارى توأم با موضعگيرى خصمانه در برابر اصوليان از سوى فيض دانست . 4 . فيض در رسالة « الحق المبين » ، ضمن اشاره به ملاقاة خود با مولى محمد امين استرآبادي « ره » پرچمدار مكتب اخباريان ، پيروى از مكتب اخباريان وكنار گذاشتن طريقة اجتهاد وترك أصول فقه كه مخترع از سوى اصوليان « 1 » است را راه صواب وهدايت ، وعالم مذكور را « هادي » خود در اين مسير قلمداد كرده است . به هر تقدير فيض كاشاني از جمله اخباريان معتدل ومنصف محسوب مىشود كه عليرغم پيروى از مكتب اخبارى ، مكتب اجتهادي دقيق محقق اردبيلى را پسنديده ودر فقه اخبارى خود از روش حقوقى محقق مذكور پيروى مىكند . تا جائى كه صاحب جواهر ، از فيض كاشاني ، محقق سبزوارى وسيد محمد عاملي ( صاحب مدارك ) ، به عنوان « اتباع المقدس » تعبير مىكند . « 2 »

--> ( 1 ) . فيض در رسالة « الشهاب الثاقب » در تفسير أحاديث وارده در خصوص نماز جمعه ، معتقد است كه نماز جمعه با وجود فردى كه صفات امام جماعت را دارا باشد منعقد مىشود . هر چند اين فردمجتهد نباشد . واين حكم را همة متقدمين وموافقين آنها در ميان متأخرين قبول دارند . افرادى كه در حلال وحرام أئمة نظر كرده ، احكامشان را از طريق أحاديث آنها شناخته‌اند وعمر خود را در ضبط ونقل ونشر آنها صرف كرده‌اند ودر هيچ زمان به « استنباطات عقلي واجتهادات ظنّى واعتبارات وهمى استحساني مستفاد از أصولي كه در ميان عامّه پديد آمده‌اند » ، التفات نكرده‌اند . ( 2 ) . سيد حسن مدرسى ، مقدمه‌اى بر فقه شيعه ، 56 - 57 .